Gerritschinkel.nl Columns & meer

CULTFIGUREN

Ik wil het deze keer eens hebben over cultfiguren. Wat is een cultfiguur eigenlijk? Volgens Van Dale is een cultfiguur iemand die in een bepaalde kring of subcultuur bijzonder populair is en wordt bewonderd.

Ook in de sportwereld wemelde en wemelt het nog steeds van de cultfiguren. In de dartsport denk je dan al snel op Andy Fordham (the Viking) en Ted ‘the count’ Hankey. Een cultfiguur in de damwereld was Jannes van der Wal, de onbegrepen dammer met ludieke uitspraken als “een mens wordt geboren en een mens gaat dood, daartussen bestaat er de mogelijkheid om te dammen”. Wielerfans brachten bewondering op voor Bram Tankink, Tom Boonen en Freddy Maertens om er slechts een paar te noemen.

De voetbalwereld is ‘vergeven’ van culthelden zoals ras Hagenees Tom Beugelsdijk, de Franse aanvaller van Manchester United Eric Cantona, de Groninger Martin Drent, Folkert Velten van Heracles en de Braziliaan Wamberto van Ajax. Bij Feyenoord had je Jozseph Kiprich, de tovenaar van Tatabanya, de Zweed John Guidetti en de Italiaan Graziano Pelle, die vooral ook de vrouwenharten sneller deed kloppen. En uiteraard niet te vergeten de Goudse doelman Ed de Goeij, ook wel Ed Konijn genoemd.

Ik moest aan de term cultfiguur denken toen ik zaterdag verslag deed van de voetbalwedstrijd Jodan Boys – SC Feyenoord. Bij de Rotterdammers speelde Junior Obiku, zoon van Mike Obiku, een van de grootste cultfiguren die er in de Kuip hebben rondgelopen. Deze Nigeriaanse spits maakte zich onsterfelijk in Amsterdam met zijn ‘golden goal’ in de bekerwedstrijd tegen Ajax.  En door na het maken van een doelpunt tegen Willem II juichend in de hekken met prikkeldraad te vliegen. Shirt uittrekken na een treffer was ook routine.

Ik heb zaterdag Mike Obiku zelf niet gezien, maar volgens omstanders was hij aanwezig aan de Sportlaan. En hij zal ongetwijfeld met veel plezier hebben gezien dat zijn zoon Junior uit een strafschop de gelijkmaker (1-1) op het scorebord bracht. Junior juichte tamelijk ingetogen, hield zijn shirt aan en klom niet in de hekken. En helaas voor hem bleek het ook geen golden goal.  

KOPZORGEN

Onomstotelijk bewijs is er (nog) niet, maar de discussie over het gevaar van koppen bij het voetbal blijft gevoerd worden. Steeds meer onderzoeken wijzen er op dat dit voor voetballers die herhaaldelijk koppen een potentieel gezondheidsrisico kan vormen. Directe hersenschade kan een van die gevolgen zijn. Ik las vorige week in de Volkskrant een interview met neuropsycholoog Erik Matser die al 30 jaar waarschuwt voor dit gevaar.

Bij de discussie over het gevaar van koppen valt vaak de naam van Wout Holverda, de voetballer van o.a. Sparta die bijna vier jaar geleden op 63-jarige leeftijd overleed aan de gevolgen van alzheimer. Holverda was een spits die ‘heerste in de lucht’. “Door  dat koppen zijn mijn hersenen verzakt” liet de spits eens optekenen. Wetenschappers van het UMC Amsterdam stelden na een postmortaal onderzoek vast dat Holverda ernstige dementie in de hersenen had ontwikkeld als gevolg van terugkerende klappen. Er werd een verband gelegd tussen dementie en het veelvuldige koppen. Ook de namen van kopspecialisten Ruud Geels, in 2023 overleden aan alzheimer en Peter Houtman, die begin dit jaar bekendmaakte ook aan die gevreesde ziekte te lijden, vallen in dit verband.  

De Nederlandse Gezondheidsraad adviseerde afgelopen week om het koppen in het voetbal te beperken en voor kinderen tot 12 jaar te verbieden. De KNVB wil daar echter (nog) niet aan en schermt met aangepaste spelregels. Een algeheel verbod zou volgens de bond weinig effect hebben en zelfs averechts werken. Evgeniy Levchenko, de voorzitter van spelersvakbond VVCS, pleit voor een totaal kopverbod in het voetbal.

Het koppen is sinds mensenheugenis een wezenlijk onderdeel van het voetbal. Koppen hoort bij het voetbal zegt ook bondscoach Ronald Koeman. Hij zal zondag in zijn mening zijn gesterkt door de winnende kopbal van Memphis Depay, waardoor Nederland toch nog drie punten meenam uit Litouwen.

De discussie over het koppen in de voetballerij zal niet verstommen en er zullen ongetwijfeld nog meer onderzoeken plaatsvinden. Ik hoop dat het gezonde verstand zal zegevieren. Mijn motto is en blijft ‘gezondheid is het belangrijkste in het leven, de rest is meegenomen’.

We zijn er weer

“Gerrit ik heb jouw columns de afgelopen tijd gemist”, vroeg een voetbalsupporter me afgelopen zaterdag. “Dat klopt, ik ben ruim drie maanden uit de roulatie geweest”, antwoordde ik. De afgelopen maanden heb ik meer artsen, verpleegsters cardiologen en fysiotherapeuten gezien dan sporters. De spannende eindsprints in de inmiddels afgelopen competities heb ik helaas niet live kunnen beleven, zoals b.v. het kampioenschap en de promotie van Jodan Boys en de landstitel van de waterpolovrouwen van GZCDONK. Jammer dat ik moest horen dat Olympia en ONA in de nacompetitie uiteindelijk sneuvelden.

Maar we zijn er weer en dat geldt ook voor de amateursporter. De meeste vakanties zijn achter de rug en de competities staan op punt van beginnen of zijn al begonnen. Kersverse 4^e divisionist de Jodan Boys heeft er al twee competitiewedstrijden op zitten. Voorlopig zit het nog niet mee met een ruime nederlaag en een ‘bijna’ overwinning. Het wachten is op de eerste driepunter. De andere Goudse voetbalclubs spelen, zoals de laatste jaren gebruikelijk, eerst bekerwedstrijden, alvorens hun competitie op 20 september begint.

De poulefase van de bekercompetitie ging afgelopen zaterdag van start. Olympia versloeg in Rotterdam 3^e klasser Overmaas, maar ONA ging thuis kopje onder tegen 5^e klasser Woerden. Ik was zelf als verslaggever aanwezig bij DONK – DSO. Een enthousiast en fris van de lever spelend DONK verraste door de 1^e klasser uit Zoetermeer op een door de bezoekers wellicht niet verwachte 4-3 nederlaag te trakteren. Ondanks het feit dat de aanvallers van DSO voor de rust een aantal grote kansen om zeep hielpen, viel er niet zo veel op de winst van DONK af te dingen.

In het Groenhovenpark worden er geen bekerwedstrijden gespeeld door SV Gouda 1. Vorig jaar werd het team na een 10-0 nederlaag tegen Be Fair teruggetrokken uit het bekertoernooi. Dit seizoen is het standaardteam ook niet ingeschreven voor het bekertoernooi. Na een jaar ‘rust’ is de voormalige landskampioen bij de amateurs van 1959 en 1960 gelukkig wel weer in competitieverband te bewonderen. In de kelderklasse weliswaar, maar ook zij zijn er weer. 

Anticlimax

Van climax naar anticlimax. Dit was zondag het motto bij de voetbalwedstrijden Feyenoord – PSV en Ajax – NEC. Had PSV de laatste maanden een superieure voorsprong zien verdampen, nu waren de zenuwen bij Ajax terug. De aartsrivaal uit Rotterdam had zondag hun eeuwige rivaal uit Amsterdam het kampioenschap kunnen bezorgen. En de middag begon voortvarend voor de Amsterdamse fans die juichten toen in Rotterdam 2-0 op het scorebord kwam. Dat PSV uiteindelijk in extremis toch met 2-3 won was een tegenvaller. Maar ach, even winnen van NEC en de voorsprong van vier punten zou in tact blijven. Maar Hitchcock was snel doorgereisd van De Kuip naar De Arena. De koploper werd kansloos met 0-3 aan de kant gezet. De eerdere Amsterdamse vreugde veranderde in een regelrecht drama. Nog maar 1 punt! In de lichtstad Eindhoven zag men ineens het licht weer.

Ook bij de Goudse voetbalclubs neemt sinds zaterdag de spanning enorm toe. Vooral in de 1^e klasse C is de spanning te snijden. Jodan Boys zit in een productieve periode en veroverde opnieuw de koppositie. Ik zeg opnieuw, want dat is al eerder gebeurd, en toen duikelde het team van Mark Evers die week daarop weer van de Olympus. De Goudse trainer haalde dit feit na afloop van de wedstrijd nog maar eens aan. Nog twee finales.

Olympia ligt nog steeds duidelijk op koers voor terugkeer naar de 2^e klasse. Of dat rechtstreeks gaat gebeuren valt te betwijfelen. Ook hier kan de anti climax toeslaan bij UVS, maar ‘normaal’ gesproken gaat Olympia de nacompetitie in.

DONK bevindt zich sinds zaterdag in de bedreigde zone. De verschillen in de tweede klasse C zijn zo klein dat een puntje nauwelijks wat oplevert. Maar het gaat nog steeds om het maken van doelpunten en dat de paal een treffer meerdere keren in de weg staat, ja dat is domme pech. Je moet jezelf wel belonen.

In de vierde klasse B heeft ONA zijn pijlen gericht op de 3^e periode. Ik durf zelf niets zinnigs over de afloop te zeggen. We gaan het zien.

De Challenger Cup

“RFC Gouda schrijft geschiedenis”. Dit was de titel van mijn sportcolumn van 16 april jl. De Goudse rugbyclub was twee keer achtereen kampioen geworden en zorgde voor een primeur door voor het eerst in hun bijna 40-jarig bestaan te promoveren naar de 1^e klasse. Op zondag 13 april 2025 was geschiedenis geschreven.

Nog geen twee weken later herhaalt de geschiedenis zich. ‘L’histoire se répète, history repeats itself’. Een oeroude spreuk waarvan de auteur niet bekend is, maar schijnt voor het eerst uitgesproken te zijn door de Griekse historicus Thycydides in 400 v.C. Hoe dan ook, en of de geschiedenis zich herhaalt of niet, op zaterdag 26 april 2025 werd opnieuw geschiedenis geschreven. Nu door de waterpolomannen van GZCDONK.

De erelijst van de Goudse waterpoloërs is indrukwekkend. Sinds de fusie van GZC en DONK op 1 juli 2003 werden de mannen vijf keer landskampioen en wonnen vijf keer de KNZB beker en zijn de huidige bekerhouder. Wat wil je nog meer zou je haast denken. Nou b.v. een Europese prijs, want die ontbreekt nog in de prijzenkast. Tot afgelopen zaterdag dus, want die open plaats is nu ook ingevuld. De Challenger Cup staat trots te pronken.

Zaterdag 26 april 2025. Nederland kleurt oranje vanwege Koningsdag. In Doetinchem gaat het oerend hard en op de Oranjeboulevard op de Raam kun je over de hoofden lopen. Maar de ‘place to be’ was zaterdag het Groenhovenbad. Een afgeladen en vrijwel uitverkocht zwembad, zinderend van de spanning. Supporters lieten met toeters, trommels en vlaggen van zich horen. De spanning was vanaf het begin te snijden en het kon niet anders of Alfred Hitchcock had het scenario geschreven. Het beslissende doelpunt viel in de allerlaatste seconde. De Litouwers van EVK Zaibas dropen teleurgesteld af en het Goudse feest barstte los.

De mannen van GZCDONK hebben geschiedenis geschreven. Even nagenieten, maar zaterdag staat de eredivisietopper tegen UZSC op het programma. Een nieuwe uitdaging voor de Goudse mannen om na twee jaar weer de landstitel binnen te slepen. Zal lastig worden, maar ook bij waterpolo is de bal rond.    

Tijdstraffen

Fahim Musaui zorgde paaszaterdag voor een primeur. Hij heeft de twijfelachtige eer de eerste speler van Jodan Boys te zijn die na het krijgen van een gele kaart een tijdstraf kreeg. Tien minuten niet aan het spel deelnemen en vanaf de zijlijn op een stoeltje toekijken. Veel toeschouwers waren volgens mij nog niet allemaal op de hoogte van deze nieuwe spelregel en eerlijk gezegd ging er ook bij mij ook pas een lampje branden toen de speaker voorafgaand aan de wedstrijd iedereen op deze regel attent maakte.

Bij sporten als handbal, waterpolo en hockey zijn tijdstraffen al jaren gebruikelijk, maar deze worden nu ook als proef vanaf de 8^e finales ingevoerd bij het bekervoetbal. Vraag is wie in de gaten houdt wanneer de (netto) tijdstraf er op zit. Ik neem aan de scheidsrechter. Nu werd er zaterdag bij de wedstrijd Capelle – Jodan Boys door scheidsrechter Ramon Westhoff slechts één gele kaart uitgedeeld, dus was het allemaal goed te overzien. Maar ik ken ook scheidsrechters die te pas, maar vooral ook te onpas, gele kaarten geven. Stel je voor dat een team binnen tien minuten drie of meer gele kaarten krijgt, sta je als team ineens met acht man. Krijgt een speler een tweede gele kaart, dan is het voor hem einde oefening, maar mag eventueel wel worden vervangen. Speciale regels zijn er verder ook o.a. nog voor de doelman, de aanvoerder en in het geval er na de reguliere speeltijd strafschoppen moeten worden genomen. Heeft een team op een gegeven moment nog maar 7 spelers in het veld staan, dan wordt de wedstrijd gestaakt.

Ik ben reuze benieuwd wat de effecten van de proef met tijdstraffen in het voetbal zullen zijn. “Sta je met een man minder, dan moet je niet gek opkijken dat je gaat tijdrekken”, hoorde ik van een trainer. Voor de trainers, supporters, de speaker en de verslaggevers wordt het er allemaal niet overzichtelijker op.

Voor Jodan Boys werd paaszaterdag geen feestdag. Geen deelname aan het grote KNVB bekertoernooi. Eventuele bussen naar Deventer en Arnhem hoeven helaas niet te worden besteld.

RFC Gouda schrijft geschiedenis

“Gerrit besef je dat je vanmiddag getuige bent geweest van een historisch moment”. Emotionele woorden van Patrick van den Bovenkamp. Ik kon het alleen maar volmondig met de oud-voorzitter van RFC Gouda eens zijn. En met mij waren ook honderden enthousiaste toeschouwers getuige van dit historische moment, al zal misschien niet iedereen beseft hebben dat de Goudse Rugbyclub geschiedenis had geschreven. 

RFC Gouda schreef op zondagmiddag 13 april 2025 inderdaad geschiedenis. Op zondag 21 april 2024 versloegen de Goudse rugbyers de Delftse studenten van Sanctus Virgilius RC en werden kampioen van de 3^e klasse. Zondag 13 april, nog geen jaar later, moest RFC Oysters er aan geloven en kon voor het tweede achtereenvolgende jaar de kampioensvlag worden gehesen. Maar het historische feit is dat de Goudse rugbytrots voor een primeur zorgde door voor het eerst sinds de oprichting van de club op 6 juni 1980 te promoveren naar de 1^e klasse.

Voorafgaand aan de wedstrijd was er uiteraard sprake van gezonde spanning. Het weer werkte mee want de zon scheen uitbundig. RFC Gouda schoot als een raket uit de starblokken en blufte de Brabantse tegenstander meteen af en ineens stond er 13-0 op het scorebord. De rust brak aan met 13-10. Meteen na rust dreigde het mis te gaan want de tegenstander kwam heel snel op een 13-17 voorsprong. Maar RFC rechtte de rug, kraakte de oesters van de tegenstander, die uiteindelijk geen parels bleken te bevatten, en keek na het laatste fluitsignaal juichend naar het scorebord met de eindstand van 36-17.

En toen kon het beroemde en misschien wel beruchte feest van de derde helft beginnen. De bierpomp maakte overuren, de broodjes hamburger vlogen weg. Iedereen feliciteerde iedereen. Tranen heb ik niet letterlijk zien vloeien, maar ik sluit niets uit. Vreugde alom bij de Goudse rugbyliefhebbers. Hier en daar werd al voorzichtig vooruit gekeken naar de nieuwe seizoen.

Het zal ongetwijfeld nog heel lang onrustig gebleven zijn aan de Uiterwaardseweg 6. En terecht, want je schrijft als sportclub niet elke dag geschiedenis. Op naar de 1^e klasse!

Fietsen in Belgie

Het was een mooi weekend voor het Goudse voetbal, want het komt niet iedere week voor dat alle Goudse clubs drie punten binnen halen. Jodan Boys en Olympia mengen zich nadrukkelijk in de strijd om het kampioenschap. DONK stond na de zeperd van vorige week op en boekte een belangrijke overwinning op weg naar handhaving. ONA sluipt weg uit de onderste regionen en lonkt zowaar naar de 3^e periodetitel. Nog vijf spannende rondes te gaan.

Maar het afgelopen weekend stond voor mij, ondanks de zevenklapper van CVC Reeuwijk, helemaal in het teken van wielrennen. De Ronde van Vlaanderen, Vlaanderens Mooiste, de jaarlijkse Hoogmis van het Vlaamse wielrennen. De Berendries, de Paterberg, de Taaienberg, de Koppenberg en de Oude Kwaremont. Een wielerspektakel van de hoogste categorie.    

Mijn gedachten dwaalden even terug naar de jaren ’80 van de vorige eeuw toen ik met eveneens fietsgekke broers en neven twee keer de Waalse klassieker Luik – Bastenaken – Luik heb gereden. Het was geen wedstrijd, maar wij voelden ons na de finish toch allemaal winnaar. En dat het beide dagen van start tot finish vrijwel onafgebroken regende deed er even niet toe. Herinneringen om te koesteren.

Nog een herinnering. In maart 2012 bezocht ik in de Goudse schouwburg de voorstelling ‘De man en zijn fiets’, een fantastische avond met schitterende wielerverhalen, verteld door Wilfried de Jong. Alles wat maar enigszins rook naar het Vlaamse wielerverleden kwam voorbij. Het gehucht Munkzwalm ontsnapte even uit de anonimiteit. Legendes als Eddy Merckx, Fausto Coppi en Marco Pantani passeerden de revue. Ik voelde die avond in de schouwburg dat het nieuwe wielerseizoen echt was begonnen.

Fietsen in België en dan met name in Vlaanderen. De afgelopen weken heb ik al met veel plezier gekeken naar de Vlaamse voorjaarsklassiekers zoals de Classic Brugge – De Panne. Vakantieherinneringen kwam boven toen beelden van plaatsen als Veurne, Nieuwpoort, Oostduinkerke, Koksijde, Sint-Idesbald, de Moeren, Adinkerke en De Panne passeerden. Ik kan bijna niet wachten om in deze omgeving zelf ook weer te gaan fietsen. Ach, voor je het weet is het juli.  

Continuïteit

De ene wedstrijd is de andere niet. Een waarheid als een koe. Bijna wekelijks zien we hier voorbeelden van. Hangen de ene week de supporters in de hekken van enthousiasme, zo kan het gebeuren dat ze een week later hun frustraties nauwelijks kunnen bedwingen. Kreten als onbegrijpelijk, niet te geloven en jeetje wat slecht vliegen je van alle kanten om de oren.

Er zijn verschillende oorzaken voor het ontbreken van continuïteit in het spel. Vaak wordt de vorm van de dag genoemd. Maar de vorm van de dag is toch iets ongrijpbaars. Fysieke ongemakken zoals niet echt fit zijn spelen dan een rol. Maar is er is meer, want blessures van belangrijke spelers kunnen het niveau van een wedstrijd uiteraard bepalen. Doe je als trainer niet zo gek veel aan. Wat te denken van gebrek aan motivatie, dat is kwalijk. Onderschatting van de tegenstander zou eigenlijk ook niet mogen gebeuren. Het niveau van de tegenstander kan ook bepalend zijn, maar daar kun je je als team ook aan optrekken. En je hebt tenslotte ook typische mooi weer voetballers.

Voorbeelden? De ‘voetbalkenner’ wist een paar maanden geleden niet of, maar wanneer PSV landskampioen zou zijn. Maar na zondag zijn ze kansloos voor de landstitel. Dichter bij huis, Jodan Boys speelde vorige week zaterdag de sterren van de hemel tegen Heinenoord, maar kon afgelopen zaterdag met pijn en moeite en enig geluk drie punten binnenslepen bij hekkensluiter DCV. Onderschatting, gebrek aan motivatie? 

DONK speelde vorige week een prima wedstrijd maar verzaakte zaterdag, speelde bedroevend slecht en droop af na een 5-2 nederlaag tegen degradatiekandidaat Koudekerk. Geen bereidheid om het duel aan te gaan en het niet nakomen van afspraken las ik. Ja dan kun je op een zeperd worden getrakteerd.

Al met al ben ik toch blij dat de ene wedstrijd de andere niet is, hoewel ik er uiteraard geen bezwaar tegen heb als er altijd sprake is van een topwedstrijd. Maar het is een illusie om dat te verwachten. Onzekerheid hoe een wedstrijd afloopt heeft ook zijn charme. Voorspelbaarheid kan me gestolen worden.